Veranda, pergola en overkapping worden door elkaar gebruikt, maar voor het dichtmaken maakt het verschil wél uit. Bij een veranda zit er een dicht dak op en gaat het alleen om de zijkanten. Bij een pergola is het dak zelf open, en dan loop je tegen een ander probleem aan: zolang het van bovenaf regent, helpt een dichte zijkant je niet.
Hieronder staat per constructie wat er kan, en wat de slimmere oplossing is als dichtmaken niet realistisch is.
Eerst bepalen wat je hebt
- Een overkapping of veranda heeft een dicht dak van platen, glas of dakbedekking. Je zit er droog, de zijkanten zijn open.
- Een pergola heeft een open dak van latten of balken, of een frame waar planten overheen groeien. Hij geeft schaduw, geen droogte.
- Een pergola met lamellen zit ertussenin: de lamellen kunnen dicht, maar de constructie is zelden ontworpen om er wanden aan te hangen.
Een veranda dichtmaken
Dit is het eenvoudigste geval, en de meeste van onze klussen. Het dak doet zijn werk al; je vult de zijkanten in met glas in een stalen kozijn, met een dicht paneel of met een combinatie daarvan. De maatvoering volgt uit de dagmaat tussen de staanders, en het kozijn wordt tegen de staanders en tegen de dakconstructie bevestigd.
Een pergola dichtmaken: het dak is het probleem
Een pergola met een open lattendak kun je aan de zijkanten dichtzetten, maar dan heb je een windvrije plek die nog steeds nat wordt. Wie “pergola dichtmaken” zoekt, wil meestal droog zitten, en daarvoor moet eerst het dak dicht. Dat is een flinke ingreep: er komt gewicht bij, de waterafvoer moet geregeld worden en de staanders en de fundering moeten die nieuwe belasting kunnen dragen. In veel gevallen is het eerlijker om te zeggen dat een nieuwe overkapping verstandiger is dan een pergola ombouwen.
Een tussenoplossing die wel werkt: één zijde en de bovenzijde van die zijde dichtzetten als windscherm, zodat je bij een beetje regen uit de slagregen zit, zonder te doen alsof de pergola een overkapping wordt.
Afschermen in plaats van dichtmaken
Soms is het doel geen droogte maar inkijk of wind. Dan hoef je niets dicht te maken en is een scherm genoeg: een stalen privacyscherm tussen twee staanders, een paneel tot halve hoogte, of een scherm van spijlen waar een plant tegenop kan. Dat is lichter voor de constructie, goedkoper en meestal precies wat iemand bedoelde.
Wat de constructie moet kunnen dragen
Zodra een zijde dicht is, werkt die als een zeil: de wind waait er niet meer door, maar duwt ertegen, en die kracht komt op de staanders en de fundering. Bij een pergola is dat extra oppassen, omdat die vaak lichter is uitgevoerd dan een overkapping — hij hoefde immers alleen zichzelf te dragen. Wij kijken daar bij het opmeten naar en zeggen het als er eerst iets aan de constructie moet gebeuren.
Wat wij hiervoor maken
Wij maken stalen kozijnen met glas en stalen schermen op maat, in onze eigen werkplaats. Je krijgt eerst een tekening met de indeling en de bevestigingspunten ter controle. Leveren en monteren doen we in Friesland, Groningen en Drenthe.
Wat een lamellendak verandert
Heb je een pergola met verstelbare lamellen, dan is de situatie gunstiger dan bij een open lattendak: met de lamellen dicht ben je al grotendeels droog. Toch zouden wij voorzichtig zijn met wanden eraan hangen. Zo’n lamellendak is meestal berekend op zijn eigen gewicht plus wat sneeuw, niet op de zijwaartse kracht van een dicht vlak dat de wind opvangt. Vraag de leverancier van de pergola wat de constructie mag dragen voordat je er iets aan vastmaakt, en laat ons de kozijnen dan vrijstaand tussen eigen staanders zetten in plaats van aan de pergola.
Regen die van onderaf komt
Een detail dat vaak verrast: ook met dichte zijkanten en een dicht dak word je nat van opspattend water. Valt regen van het dak op een tegelvloer, dan spat dat tot een halve meter hoog weer omhoog en komt het tegen je meubels en tegen de onderkant van je wanden. Een grindstrook of een goot langs de rand van de overkapping lost dat op, en dat is goedkoper dan er later achter komen. Laat de onderste rand van een paneel of kozijn daarom nooit tot op de vloer doorlopen zonder dat water eronder weg kan.
Hout, aluminium of staal als omlijsting
De keuze voor het kozijn hangt samen met wat er al staat. Bij een houten overkapping werkt een slank stalen kozijn verrassend goed, omdat het contrast de constructie juist lichter laat lijken. Aluminium is lichter van gewicht en onderhoudsvrij, maar de profielen zijn dikker om dezelfde sterkte te halen, waardoor je meer rand en minder glas ziet. Wij werken in staal, thermisch verzinkt en gepoedercoat in de RAL-kleur die bij je overkapping past.